Kış ayları yaklaşırken şantiyelerde çalışma koşulları zorlaşır ve iş makinelerinin bakım ihtiyaçları değişir. Düşen sıcaklıklar motorun çalışmasını zorlaştırabilir, akü performansını düşürebilir ve hidrolik sistemlerin işleyişini etkileyebilir. Kar, çamur ve don olayları da makinelerin hareketli parçalarında çeşitli sorunlara yol açabilir.
Bu nedenle iş makinelerini soğuk havalara hazırlamak için kışın gelmesini beklememek gerekir. Sezon öncesinde yapılacak kontroller, beklenmedik arızaların önlenmesine ve işlerin aksamadan devam etmesine yardımcı olur.
Peki, iş makinelerini kışa hazırlarken nelere dikkat edilmeli? Kış öncesinde yapılması gereken temel bakım kontrollerini ve soğuk havalarda makineleri korumanın yollarını inceleyelim.
Soğuk hava iş makinelerinin farklı sistemlerini doğrudan etkiler. Düşük sıcaklıklarda motor ve hidrolik yağların akışkanlığı azalabilir, akülerin marş gücü düşebilir. Soğutma sisteminde yeterli donma koruması bulunmaması ise ciddi motor hasarlarına yol açabilir.
Kış aylarında artan yağışlar da makineler için ek riskler oluşturur. Özellikle paletlerde ve yürüyüş takımında biriken çamur ile suyun donması, hareketli parçaların çalışmasını zorlaştırır. Nem ve buzlanma ise elektrik bağlantılarından operatörün görüş alanına kadar farklı noktaları etkileyebilir.
Bu sorunların çoğu, kış öncesinde yapılacak kontrollerle erkenden tespit edilebilir. Düzenli bakım, makinelerin soğuk hava koşullarında güvenilir şekilde çalışmasına yardımcı olurken plansız duruşların ve yüksek onarım maliyetlerinin önüne geçer.

Soğuk havalarda ilk kontrol edilmesi gereken noktalardan biri motorun soğutma sistemidir. Yeterli donma koruması bulunmayan soğutma sıvısı, düşük sıcaklıklarda donarak radyatör ve motor parçalarına zarar verebilir.
Kış öncesinde antifriz seviyesi ve donma koruması kontrol edilmelidir. Kullanılan antifrizin makinenin teknik özelliklerine ve bölgenin beklenen en düşük sıcaklığına uygun olması gerekir. Radyatör, hortumlar ve bağlantı noktaları da sızıntı veya hasar açısından incelenmelidir.
Düşük sıcaklıklar, motor ve hidrolik yağların akışkanlığını etkileyerek sistemlerin çalışmasını zorlaştırır. Özellikle hidrolik yağın koyulaşması, makinenin hareketlere daha yavaş tepki vermesine neden olur.
Bu nedenle kış öncesinde yağ seviyeleri ve kullanılan yağların viskozite değerleri kontrol edilmelidir. Gerekli durumlarda, üreticinin önerdiği sıcaklık aralığına uygun yağlar seçilmelidir.
Hidrolik hortumlar, bağlantılar ve yağlama noktaları da gözden geçirilmelidir. Soğuk havalarda esnekliği azalan hortumlarda çatlak ve sızıntı olup olmadığına dikkat edilmelidir.
Soğuk hava, akülerin marş performansını düşürebilir. Bu durum özellikle sabah saatlerinde motorun geç çalışmasına veya hiç çalışmamasına yol açar.
Kış gelmeden akünün şarj durumu ve bağlantıları kontrol edilmelidir. Kutup başlarında oksitlenme varsa uygun şekilde temizlenmeli, gevşek bağlantılar giderilmelidir. Akünün kapasitesi yetersizse yetkili servis tarafından değerlendirilmelidir.
Elektrik kabloları ve bağlantı noktaları da nem, aşınma ve hasar açısından incelenmelidir.
Dizel yakıt, düşük sıcaklıklarda akışkanlığını kaybeder. Yakıtta oluşan parafin kristalleri filtreleri tıkayarak motorun çalışmasını zorlaştırır.
Bu riski azaltmak için mevsime ve çalışma bölgesinin sıcaklık koşullarına uygun yakıt kullanılmalıdır. Yakıt filtrelerinin durumu kontrol edilmeli, gerekiyorsa değiştirilmelidir.
Yakıt sisteminde biriken su da donma ve tıkanma sorunlarına yol açabilir. Bu nedenle su ayırıcısı düzenli kontrol edilmeli ve üretici talimatlarına göre boşaltılmalıdır.
Kış aylarında kar, buz ve çamur, iş makinelerinin zeminle temas eden parçalarını doğrudan etkiler. Özellikle paletli makinelerde biriken çamurun donması, yürüyüş takımının hareketini zorlaştırır.
Sezon öncesinde palet gerginliği, makaralar ve diğer yürüyüş takımı parçaları aşınma açısından kontrol edilmelidir. Lastikli makinelerde ise lastik basıncı, diş derinliği ve yüzeydeki olası hasarlar incelenmelidir.
Makinenin yürüyüş takımını temiz tutmak, donmuş birikintilerin neden olabileceği hasarları önlemeye yardımcı olur.
Kış bakımında operatörün çalışma koşulları da göz ardı edilmemelidir. Soğuk havalarda camların buğulanması, buzlanma ve azalan gün ışığı görüş mesafesini azaltır.
Kabin ısıtması, cam buğu çözme sistemi, silecekler ve aydınlatmalar kış başlamadan kontrol edilmelidir. Kapı ve pencere contaları da hava ve su sızıntılarına karşı incelenmelidir.
Ayrıca kabine giriş basamakları ve tutamaklar temiz tutulmalıdır. Böylece kar ve buz nedeniyle oluşabilecek kayma riskleri azaltılır.
Kış aylarında kar ve buz, tekerlekli iş makinelerinin zemine tutunmasını zorlaştırır. Bu nedenle çalışma sahasına uygun kar zincirlerinin önceden hazırlanması gerekir. Kar zincirleri, özellikle eğimli ve kaygan alanlarda çekişi artırarak kayma riskini azaltmaya yardımcı olur.
Ancak zincirler yalnızca karlı havalarda kullanılmaz. Taş ocakları, madenler ve keskin kayaların bulunduğu sahalarda lastik koruma zincirleri tercih edilir. Bu zincirler, lastikleri kesilme, delinme ve aşınmaya karşı korumaya yardımcı olur. Bu nedenle yıl boyunca kullanılabilir.
Her iki zincir türünde de lastik ölçüsüne ve makineye uygun seçim yapılmalıdır. Kullanım öncesinde zincirlerin bağlantıları ve aşınma durumu da kontrol edilmelidir.
| XCMG yedek parça seçenekleri arasında kar zincirleri ve lastik koruma zincirleri de bulunmaktadır. Makinenize ve çalışma koşullarınıza uygun zincir seçenekleri hakkında bilgi almak ve ürünleri tedarik etmek için bizimle iletişime geçebilirsiniz . |
Kış aylarında bazı iş makineleri çalışmaya devam ederken bazıları sezon boyunca kullanılmadan bekletilmektedir. Uzun süre kullanılmayacak makinelerin de soğuk hava, nem ve don olaylarına karşı korunması gerekir.
Depolama öncesinde makine temizlenmeli, özellikle yürüyüş takımında ve hareketli parçalarda kalan çamur ile kirler giderilmelidir. Mümkünse kuru, korunaklı ve iyi havalandırılan bir alanda muhafaza edilmelidir. Açıkta kalan metal yüzeyler ve hidrolik silindirler de üretici talimatlarına uygun şekilde korozyona karşı korunmalıdır.
Ayrıca akü uzun süre kullanılmadığında şarj kaybeder. Bu nedenle makinenin özelliklerine uygun şekilde korunmalı ve gerektiğinde şarj edilmelidir. Yakıt sistemi ve diğer sıvılar için de üreticinin uzun süreli depolama önerileri uygulanmalıdır.
| Kontrol Noktası | Kışın Kullanılan Makine | Kışın Depolanan Makine |
|---|---|---|
| Akü | Şarj durumu ve bağlantılar düzenli kontrol edilir. | Akü, üretici talimatlarına göre korunur ve şarj durumu takip edilir. |
| Yakıt sistemi | Mevsime uygun yakıt kullanılır, filtreler kontrol edilir. | Uzun süreli depolama için önerilen yakıt sistemi kontrolleri yapılır. |
| Palet ve yürüyüş takımı | Kar, buz ve çamur birikintileri temizlenir. | Temizlenerek kuru ve uygun bir zeminde muhafaza edilir. |
| Hidrolik sistem | Yağ seviyesi, hortumlar ve sızıntılar kontrol edilir. | Açıkta kalan parçalar korozyona karşı korunur. |
Depolanan makineler de belirli aralıklarla kontrol edilmelidir. Böylece nem, korozyon veya akü kaynaklı sorunlar erken fark edilebilir. Makine yeniden kullanılmadan önce gerekli bakım ve güvenlik kontrollerinin tamamlanması da önemlidir.